Balarısından elde edilen önemli bileşiklerin sentezi

Kraliçe arı bileşikleri

İtalyan bilim adamları, bal arıları tarafından salgılanan ve cinsi açıdan olgun dişiler haline getirmek için kraliçe larvalarına verilen arı sütündeki temel biyolojik aktif bileşiği yapmak için çevreyle dost bir yöntem bulmuştur. Bu grup, işçi arılarda yumurtalık gelişimini durduran ve kraliçe tarafından salgılanan bileşiği de sentezlemiştir. Önemli bir bulgu da, arı sütündeki bileşiğin kanseri tedavi etme potansiyeline sahip olduğu veya sağlıklı gıdalar ve kozmetiklerde aktif bir bileşen olarak kullanılabileceğidir.


Bal arısı

Bu biyolojik aktif bileşikler arılardan daha önce izole edilmiş idi, ancak saflaştırma aşamaları karmaşıktı ve pratik amaçlar için çok az gelen miktarlar ele geçiyordu.

Araştırmacılar bileşikleri de sentez ettiler, ancak bu da pahalı ve zehirli reaktifler gerektiriyordu.

Şimdi, Salerno Üniversitesi (Fisciano)'dan Sabrina Castellano ile meslektaşları, arı sütünden daha önce izole edilen 10-HDA yani 10-hidroksi-2E-desenoik asit ve kraliçenin yumurtalık geliştirme inhibitöründen daha önce sentezlenmiş olan 9-ODA, yani 9-okso-2E-desenoik asit isimli bileşikleri gram mertebesinde, ucuz ve metal içermeyen bir yöntemle sentezlemeyi başarmıştır.

Araştırma ekibi, alkollerin TEMPO (2,2,6,6-tetrametilpiperidin-N-oksil) ile katalizlenen yükseltgenmesini takiben, bileşikleri sentezlemek için oluşan aldehitler ve malonik asit arasında Doebner-Knoevenagel reaksiyonunu uygulamıştır.

Castellano, “bileşikler, kraliçenin işçi arılar arasındaki fenotipik kaymasındaki rolünü açıklığa kavşturmak için araştırmada kullanılıyor” demektedir. “Ama bunun da ötesi var: 10-HDA'nın antitümör aktivitesi gibi pek çok farmakolojik aktivitesi mevcut”. Castellano, 10-HDA'nın arı sütünde bol miktarda bulunduğunu söylemektedir. Arı sütünde genellikle %1,5-2 oranında bulunan bu bileşik, arı sütünün kalitesini belirlemekte ve uluslar arası pazardaki fiyatını doğrudan tayin etmektedir. Farmakolojik özelliklerinden ötürü, 10-HDA sağlıklı gıda veya kozmetik ürünlerine aktif bir bileşen olarak ilave edilebilir.

Yunanistan'daki Atina Üniversitesi'nde çalışan, arılar tarafından üretilen maddeler üzerine uzman Eleni Melliou'ya göre, “9-okso ve 10-hidroksi-2(E)-desenoik asitlerin stereo-seçimli ve çevre ile dost sentezleri çok önemlidir”. Bu iki asit büyük ölçüde bal arıları tarafından üretilmekte ve belirgin bir biyoaktivite sergilemektedir. Bu bileşiklerin doğal kaynaklardan izole edilmesi çok zor ve pahalıdır. Bunun sonrasında, ilerideki farmakolojik çalışmalarda gerekli olacak belirgin miktarlar verebildiği için çok faydalı bir sentezdir”.

Aktaran: Elinor Richards

Kaynaklar

C Milite et alRSC Adv., 2012, DOI: 10.1039/c2ra20275a

Kategoriler

+ Yorum bulunmuyor

Yorum yap